Meld u aan voor de nieuwsbrief

Meld u aan voor onze nieuwsbrief en maak 2x kans op een verblijf in het Zon & Zee appartementenhotel aan de Belgische kust t.w.v. €255,-!

Bedankt voor het inschrijven op onze nieuwsbrief!

Half miljoen stellen zonder contract of trouwboekje

07 Februari 2008Judith van Ruiten

Stelletjes trekken steeds vaker bij elkaar in zonder een samenlevingscontract te regelen. Die mensen lopen het risico in grote financiële problemen te komen als de relatie verbreekt of de partner overlijdt.

Samenwonen is natuurlijk vooral gezellig. Opeens elke dag samen en niet meer heen en weer rijden om elkaar te zien. Jullie delen de huishoudkosten, schaffen samen leuke spullen aan en praten misschien weleens over kinderen krijgen. Notaris Nick van Buitenen van Van Grafhorst notarissen in Utrecht weet er alles van: ,,Voor je het weet, deel je jarenlang de huur of draag je bij aan het aflossen van de hypotheek zonder dat goed vast te leggen. Dat hoeft natuurlijk geen probleem te zijn. Als de relatie onverhoopt spaak loopt of een partner overlijdt, kun je echter op vervelende problemen stuiten. Samenwonenden zonder contract hebben wettelijk gezien niets geregeld als de relatie eindigt”.

Toch woont een toenemend aantal ongehuwde stellen samen zonder samenlevingscontract. In 2004 was de helft van het aantal samenwoners in bezit van een samenlevingscontract. Uit representatief onderzoek van het Nationaal Instituut voor Budgetvoorlichting blijkt dat percentage gedaald te zijn naar veertig procent. Momenteel woont bijna een miljoen ongehuwde mensen samen zonder samenlevingscontract. Ruim een kwart van hen heeft één of meer kinderen. Uit het onderzoek Geld en Relatie van het Nibud blijkt dat stellen die korter dan vijf jaar bij elkaar zijn, het meest samenwonen zonder contract.

In een notarieel samenlevingscontract kun je afspraken maken over de verdeling van de huishoudelijke kosten, de financiering van een woning en de verdeling van de bezittingen als de relatie onverhoopt ten einde loopt door ruzie of overlijden. Je bepaalt zelf wat je erin wilt vastleggen. Je kunt bijvoorbeeld een partnerpensioen regelen voor je partner. Ook kan een zogenaamd verblijvingsbeding worden afgesproken. Daarmee regel je dat gezamenlijke bezittingen als de inboedel of het huis de langstlevende partner toekomen. Zo voorkom je dat je partner hoge successierechten moet betalen over de waarde van de nalatenschap. Verkrijging op grond van een verblijvingsbeding is voor samenlevers namelijk onbelast.

Eerst gezamenlijke rekening, contract pas later

Een samenlevingscontract is niet het eerste waaraan je denkt als je gaat samenwonen. Je hebt wel andere dingen aan je hoofd. Je bent naarstig op zoek naar een geschikte kledingkast of je moet nog een parkeervergunning aanvragen bijvoorbeeld. Uit het onderzoek Geld en Relatie blijkt de gezamenlijke rekening één van de eerste dingen te zijn die mensen regelen als zij gaan samenwonen. Over een samenlevingscontract denken veel samenwoners pas jaren later na. Als je net samenwoont, is het natuurlijk weinig romantisch om te bespreken hoe je de zaakjes wilt regelen als je uit elkaar gaat.

Volgens de Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie (KNB) zien veel mensen op tegen de kosten van het afsluiten van samenlevingscontract. Afhankelijk van de notaris en de hoeveelheid werk bedragen die gemiddeld zo’n 400 euro. Van Buitenen krijgt geregeld stellen over de vloer die al jarenlang samenwonen. ,,Veel mensen denken pas serieus na over een samenlevingscontract als ze een huis gaan kopen. Ik kan me daar wel in vinden. Vaak is het pas echt belangrijk om een samenlevingscontract af te sluiten als je een groot gemeenschappelijk vermogen hebt of een huis gaat kopen. De verdeling van de inboedel kun je bijvoorbeeld ook regelen met een contract, maar vaak loopt dat ook wel los zonder het schriftelijk vast te leggen”.

Sommige samenwoners vinden het afsluiten van een contract zonde van de moeite, omdat ze van plan zijn om op korte termijn te trouwen. Bij anderen schiet het er domweg bij in. Caroline Kuipers uit Utrecht weet daar alles van. Vier jaar geleden ging ze met haar vriend samenwonen in zijn koophuis in Utrecht. Inmiddels hebben ze een zoontje en is er een tweede op komst. ,,Als mijn vriend plotseling zou overlijden, gaat het huis en al ons vermogen naar mijn tweejarige zoontje. Van dat geld zou ik dan dus geen ander, meer betaalbaar huis voor mezelf en de kinderen kunnen kopen. Gelukkig zijn we druk op zoek naar een andere woning. Zodra we die gevonden hebben, stappen we naar de notaris!”

Zorgwekkend

Gabriëlla Bettonville van het Nibud vindt het zorgwekkend dat zoveel mensen samenwonen zonder ook maar iets geregeld te hebben in een samenlevingscontract. ,,Mensen beseffen onvoldoende dat als de relatie verbreekt door een scheiding of overlijdensgeval, je in grote financiële problemen terecht kunt komen zonder zo’n papiertje”. Mieke Berkers, woordvoerder van de KNB overweegt een campagne te starten om mensen bewust te maken van het belang van een samenlevingscontract. ,, Misschien wil de organisatie Box for Two met ons samenwerken, net zoals we dat een paar jaar geleden hebben gedaan. Op verzoek zenden zij gratis verrassingspakketten naar mensen die voor het eerst samenwonen. Het zou fantastisch zijn als dat ze daar voorlichtingsmateriaal bij stoppen. Ik zou niet weten hoe we deze lastige doelgroep anders kunnen bereiken”.

Drie soorten contracten voor stellen

In Nederland zijn er drie samenlevingsvormen: het ongehuwd samenwonen, het geregistreerd partnerschap en het huwelijk. De vermogensrechtelijke gevolgen van een partnerschapsregistratie zijn dezelfde als die van een huwelijk. Beide komen tot stand bij een ambtenaar van de burgerlijke stand. Als je ongehuwd of niet geregistreerd samenwoont, kun je de onderlinge afspraken bij de notaris vastleggen in een samenlevingscontract.

Je kunt ook het een en ander vastleggen in een samenlevingscontract bij de notaris. De verdeling van het gemeenschappelijk vermogen na een scheiding bijvoorbeeld of een partnerpensioen. Koppels bepalen zelf wat ze willen vastleggen. Het contract kan voor de toepassing van bepaalde regelingen als voorwaarde worden gesteld. Voor partnerpensioenregelingen, secundaire arbeidsvoorwaarden en bepaalde erfrechtelijke voorzieningen bijvoorbeeld. Een samenlevingscontract leidt niet tot algehele gemeenschap van goederen, zoals dat bij een huwelijk of geregistreerd partnerschap zonder huwelijks-of partnerschapvoorwaarden het geval is. Om het privé-vermogen van elkaar te erven is voor samenwoners altijd een testament nodig. Voor wat betreft het gemeenschappelijke vermogen kan in een samenlevingsovereenkomst een verblijvingsbeding worden opgenomen. Gehuwden of geregistreerd partners erven van elkaar op grond van de bepalingen van de wet.

Geen reacties

Reactiemoderatie staat aan op deze site. Dit betekent dat je reactie niet zichtbaar zal zijn, tot deze is goedgekeurd door een beheerder.

Persoonlijke info onthouden?
Kleine lettertjes: Alle HTML-tags behalve <b> en <i> zullen uit je reactie worden verwijderd. Je maakt links door gewoon een URL of e-mailadres in te typen.

Nieuwsbrief

Meer websites van SPN