Mijn baas wil Werktijdverkorting aanvragen

Werknemers kunnen maar beter instemmen met een verzoek van hun werkgever om vanwege de kredietcrisis minder te werken. Arbeidsrechtadvocate Mariska Aantjes legt uit hoe de regeling Werktijdverkorting werkt.

Werktijdverkorting is het nieuwste toverwoord in de bestrijding van de kredietcrisis. Meteen na opening van de nieuwe WTV-regeling afgelopen zondag meldden al 43 bedrijven zich bij het ministerie van Sociale Zaken. Daaronder gerenommeerde ondernemingen als staalgigant Corus dat werktijdverkorting aanvroeg voor alle 6400 werknemers. Automaker Nedcar wil 30 procent van zijn 1300 medewerkers tijdelijk minder uren laten draaien.

Arbeidsrechtadvocate en expert voor Geld & Recht Mariska Aantjes krijgt veel vragen over de werktijdverkorting. Werknemers willen bijvoorbeeld weten of instemmen verstandig is, werkgevers vragen of er ook alternatieven zijn.

Werknemers

Wanneer een bedrijf werktijdverkorting (WTV) mag toepassen, moet het een WW-uitkering aanvragen voor de betreffende werknemers. De werknemer dient deze aanvraag te ondertekenen. Hoewel weigeren mag, is dat onverstandig, vindt Aantjes. ,,Volgens vaste rechtspraak dient personeel doorgaans positief op redelijke voorstellen van de baas te reageren. Het verzoek tot minder werken is zo’n voorstel. Een bedrijf heeft daar goede redenen voor, anders had het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid geen vergunning verleend. Doordat de werkgever zijn kosten tijdelijk ziet dalen, kunnen ontslagen of faillissement worden voorkomen.

Het is in het belang van de werknemer hieraan mee te werken. Bovendien krijgen zij gewoon hun gebruikelijke loon gestort. De WW-uitkering betaalt het UWV aan de werkgever. De werktijdverkorting duurt zes weken en kan drie maal worden verlengd. Daarna komt de werknemer weer volledig in dienst.

Als voor een werknemer WTV is aangevraagd voor al diens arbeidsuren, dient hij na een verlenging van de termijn van zes weken actief op zoek te gaan naar ander werk en heeft hij een sollicitatieplicht. Hij kan daarbij gebruikmaken van de speciaal opgerichte mobiliteitscentra. WTV heeft geen gevolgen voor de hoogte of duur van de WW-uitkering als ontslag later toch onvermijdelijk is.’’

Werkgevers

Bedrijven die gebruik willen maken van de werktijdverkorting, moeten de gevolgen van de kredietcrisis via een accountantsverklaring concreet maken. De omzet in de maanden oktober en november moet minstens 30 procent zijn gedaald ten opzichte van de maanden augustus en september. Ook dient de onderneming met de cijfers van 2007 aan te tonen dat dit verschil niet wordt veroorzaakt door seizoensinvloeden.

Bedrijven als NedCar en DSM hebben al om een ruimere regeling gevraagd, omdat zij de omzetdaling pas in december verwachten.

Oude WTV voorzag niet in kredietcrisis Verruiming van de regeling Werktijdverkorting door minister Donner (Sociale Zaken en Werkgelegenheid) was hard nodig. De bestaande WTV voorzag niet in werktijdverkorting op grond van economische omstandigheden. Bovendien kon slechts voor zes weken WTV worden aangevraagd. Sinds 30 november kunnen ook door de kredietcrisis getroffen bedrijven onder de regeling vallen. Donner stelt hiervoor 200 miljoen euro beschikbaar. Daarmee kunnen werkgevers loonkosten van maximaal 20.000 voltijdsbanen besparen. Dat lijkt minder dan het is: de meeste bedrijven vragen slechts een of twee dagen verkorting per werknemer aan. Daardoor kunnen er tienduizenden werknemers onder de regeling vallen. Inmiddels heeft Donner tien bedrijven WTV verleend. In de verruimde regeling geldt een maximale termijn van 24 weken. Bedrijven kunnen tot 1 januari 2009 een aanvraag doen. Aanvragen worden de dag na binnenkomst beoordeeld.

Het aantal werknemers dat onder de regeling kan worden geplaatst, wordt gerelateerd aan de omzetdaling. In dit geval betekent dat, dat voor 40 procent van de totale arbeidsuren binnen het bedrijf WTV kan worden aangevraagd. De werkgever dient zich bovendien in te spannen de medewerkers te scholen en/of te detacheren.

,,Enige spoed lijkt geboden,’’ denkt de arbeidsrechtadvocate. ,,WTV wordt voor 20.000 werknemers (in voltijd) toegekend en er zijn al duizenden aanvragen gedaan. De regeling staat open tot 1 januari 2009.’’

Gedeeltelijk ontslag

,,Een met name voor kleine bedrijven met loyaal personeel geschikt alternatief voor WVT is gedeeltelijk ontslag,’’ zegt Aantjes. ,,Werknemers die fulltime (40 uur per week) werken, kunnen bijvoorbeeld voor een dag worden ontslagen. Dit dient wel plaats te vinden met instemming van de werknemer. Bij gedwongen ontslag schiet het zijn doel voorbij: De werknemer blijft immers werkzaam binnen het bedrijf. Het ontslag vindt plaats via een door beide partijen ondertekende beëindigingsovereenkomst. Werknemers kunnen vervolgens voor die ene dag aanspraak maken op WW.

Voordeel van dit alternatief is dat werkgevers niet zijn gebonden aan de tijdelijke periode van 6 weken. Bovendien hoeft hij geen WW voor zijn rekening te nemen. Nadeel voor de werknemer is dat hij loon inlevert en een dag WW opmaakt. Bovendien wordt de werkloosheidsuitkering bij een eventueel geheel ontslag bepaald volgens het laatste, lagere loon. Daarnaast moeten de werknemers voor die ene dag voldoen aan de sollicitatieplicht. Dit betekent tenminste vier sollicitatiebrieven per maand.

Mariska Aantjes is expert voor Geld & Recht en heeft haar eigen advocatenkantoor Aantjes Advocaten in Amsterdam. Klik hier als u haar columns wilt lezen of hier als u met haar in contact wilt treden.